Kiedy rodzice zauważają u swojego dziecka
zachowania, które mogą sugerować Zespół Aspergera lub inne zaburzenia ze
spektrum autyzmu, często zastanawiają się, co robić dalej. Jednym z pierwszych
kroków może być wstępna ocena za pomocą narzędzi, takich jak Kwestionariusz
Oceny Cech Zespołu Aspergera. Warto pamiętać, że takie narzędzia służą jedynie
jako punkt wyjścia do głębszego zrozumienia potencjalnych wyzwań, z jakimi może
mierzyć się dziecko. Zapewniają wgląd w zachowania i cechy, które mogą być
charakterystyczne dla osób z Zespołem Aspergera, ale nie zastępują
profesjonalnej diagnozy.
Kwestionariusz składa się z serii pytań,
na które rodzice mogą odpowiedzieć, obserwując swoje dziecko i jego zachowanie
w różnych sytuacjach. Odpowiedzi są punktowane, a suma punktów może dostarczyć
wstępnego wglądu w to, czy dziecko może wykazywać cechy charakterystyczne dla
Zespołu Aspergera. Warto jednak podkreślić, że wynik taki nie jest diagnozą.
Jest to jedynie narzędzie, które może pomóc rodzicom zdecydować, czy powinni
poszukać dalszej profesjonalnej porady.
Należy pamiętać, że każde dziecko jest
inne, a cechy, które mogą sugerować Zespół Aspergera, mogą być również obecne w
innych zaburzeniach rozwojowych lub stanowić część normalnego rozwoju. Dlatego,
niezależnie od wyniku, jeśli masz jakiekolwiek obawy dotyczące rozwoju Twojego
dziecka, zawsze zaleca się konsultację z odpowiednim specjalistą, takim jak
psycholog dziecięcy, psychiatra, czy terapeuta.
W poniższym kwestionariuszu znajdziesz
pytania, które pomogą Ci zrozumieć i zidentyfikować potencjalne cechy Zespołu
Aspergera. Pamiętaj, że to narzędzie wstępnej oceny, które może być pomocne,
ale nie zastąpi profesjonalnej diagnozy.
Wstępny
Kwestionariusz Oceny Cech Zespołu Aspergera
|
Nr Pytania |
Pytanie |
Tak (2 pkt) |
Czasami (1 pkt) |
Nie (0 pkt) |
|
1 |
Czy Twoje dziecko unika kontaktu wzrokowego? |
|||
|
2 |
Czy Twoje dziecko wydaje się nie rozumieć emocji innych
ludzi? |
|||
|
3 |
Czy Twoje dziecko ma trudności z nawiązywaniem przyjaźni z
rówieśnikami? |
|||
|
4 |
Czy Twoje dziecko mówi w bardzo formalny, niezwykły
sposób? |
|||
|
5 |
Czy Twoje dziecko powtarza te same frazy lub zdania z
filmów czy książek? |
|||
|
6 |
Czy Twoje dziecko ma trudności z inicjowaniem lub
podtrzymywaniem rozmów? |
|||
|
7 |
Czy Twoje dziecko wykazuje silne przywiązanie do rutyny i
jest bardzo zakłócone przez zmiany? |
|||
|
8 |
Czy Twoje dziecko ma specyficzne rytuały, które musi
wykonywać? |
|||
|
9 |
Czy Twoje dziecko ma nietypowe ruchy, takie jak machanie
rękami lub kołysanie? |
|||
|
10 |
Czy Twoje dziecko wykazuje intensywne zainteresowanie
jednym tematem lub obszarem? |
|||
|
11 |
Czy Twoje dziecko spędza dużo czasu na swoich
zainteresowaniach, często wykluczając inne aktywności? |
|||
|
12 |
Czy Twoje dziecko ma talent lub szczególną umiejętność w
określonym obszarze? |
|||
|
13 |
Czy Twoje dziecko wykazuje nadwrażliwość lub
niedowrażliwość na bodźce sensoryczne? |
|||
|
14 |
Czy Twoje dziecko unika fizycznego kontaktu, takiego jak
przytulanie? |
|||
|
15 |
Czy zauważyłeś/aś jakiekolwiek opóźnienia w rozwoju mowy
lub motorycznym Twojego dziecka? |
|||
|
16 |
Jak Twoje dziecko radzi sobie z nowymi sytuacjami lub
nieoczekiwanymi zmianami? |
|||
|
17 |
Czy Twoje dziecko ma trudności z kontrolą emocji,
szczególnie w stresujących sytuacjach? |
|||
|
18 |
Czy Twoje dziecko wykazuje ograniczoną empatię lub
trudności w zrozumieniu uczuć innych? |
|||
|
19 |
Czy Twoje dziecko radzi sobie dobrze w szkole lub
przedszkolu? |
|||
|
20 |
Czy Twoje dziecko ma trudności z przestrzeganiem zasad społecznych
lub szkolnych? |
|||
|
21 |
Czy Twoje dziecko jest często wyizolowane od grupy
rówieśniczej? |
|||
|
22 |
Czy Twoje dziecko reaguje agresją lub frustracją, gdy coś
idzie nie po jego myśli? |
|||
|
23 |
Czy Twoje dziecko reaguje wyjątkowo emocjonalnie na zmiany
lub nieprzewidywalne wydarzenia? |
|||
|
24 |
Czy Twoje dziecko wykazuje silne opory przed próbowaniem
nowych rzeczy lub zmianą rutyny? |
Wynik: Po uzupełnieniu testu, zsumuj punkty z każdej
kolumny, aby otrzymać łączną sumę punktów. Następnie odnieś się do skali
punktów, aby zinterpretować wyniki.
Początek formularza
Dół formularza
0-24 punkty: Niska liczba punktów. Oznacza to, że Twoje
dziecko prawdopodobnie nie wykazuje znaczących cech zespołu Aspergera.
Pamiętaj, że niektóre zachowania mogą być typowe dla danego wieku lub etapu
rozwojowego.
25-48 punkty: Średnia liczba punktów. Może to sugerować, że
Twoje dziecko wykazuje niektóre cechy zespołu Aspergera lub inne zaburzenia ze
spektrum autyzmu. Warto rozważyć konsultację ze specjalistą, aby uzyskać
dokładniejszą ocenę i ewentualnie wskazówki dotyczące dalszego postępowania.
49-72 punkty: Wysoka liczba punktów. Wskazuje to na istotne
cechy zespołu Aspergera lub inne zaburzenia ze spektrum autyzmu. Zaleca się
skontaktowanie się z psychologiem dziecięcym, psychiatrą lub innym specjalistą
w celu przeprowadzenia dokładnej diagnozy i omówienia możliwych form wsparcia
oraz interwencji.
Uwagi:
Wynik w teście nie jest równoznaczny z diagnozą.
Każde dziecko jest inne, a wiele cech może być również
typowe dla innych zaburzeń rozwojowych lub stanowić część normalnego rozwoju.
Jeśli masz jakiekolwiek obawy dotyczące rozwoju Twojego
dziecka, niezależnie od wyniku testu, zaleca się konsultację ze specjalistą.
Niniejszy kwestionariusz nie jest narzędziem diagnostycznym.
Wykonałam go samodzielnie na własne potrzeby, aby lepiej zrozumieć i
zidentyfikować potencjalne cechy zespołu Aspergera. Jest to jedynie narzędzie
wstępnej oceny i nie zastępuje profesjonalnej diagnozy postawionej przez
wykwalifikowanego specjalistę. W przypadku jakichkolwiek obaw dotyczących
rozwoju dziecka zawsze zaleca się konsultację z psychologiem dziecięcym,
psychiatrą lub innym odpowiednim specjalistą w celu uzyskania dokładnej
diagnozy i odpowiedniego wsparcia.
Magdalena Błajet
